پژوهشی که طی ۲۸ سال روی سالمندانِ ژاپنی انجام شده نشان میدهد که ما بهطرزِ عحیبی درک درستی از «طول عمر» خود داریم. بر اساس این پژوهش، کسانی که انتظار داشتند بیشتر عمر کنند، در عمل هم معمولاً عمر طولانیتری داشتند. بااینحال، این پیشبینیها یک نقص بزرگ داشت: خیلیها زمان باقیماندۀ عمرشان را کمتر از واقعیت حدس زدند؛ حدود ۵۹ درصد بیش از آنچه خودشان پیشبینی کرده بودند عمر کردند.
پژوهشگران دانشگاه سوکوبا دادههای «مطالعۀ پویایی سلامت و پیری ژاپن» را بررسی کردند که یک نظرسنجیِ ملی از بزرگسالانِ ۶۰ سال به بالا در ژاپن است. در سال ۱۹۹۶، از مجموع ۲۴۴۷ شرکتکننده، ۳۹۳ نفر اعلام کردند که نمیدانند؛ باقی شرکتکنندگان عددی بین ۶۳ تا ۱۲۰ سال را به عنوان سن مورد انتظار خود گزارش دادند. ۲۸ سال بعد، ۱۵۱۴ نفر از این افراد فوت کرده بودند.
بر اساس این دادهها، معلوم شد افرادی که طول عمر بیشتری را پیشبینی کرده بودند عموماً در واقعیت هم بیشتر عمر کردند. البته این مطالعه نمیتواند نشان دهد که انتظارِ داشتن طول عمرِ بیشتر واقعاً طول عمر را افزایش میدهد، چون ممکن است افراد چیزهایی دربارهٔ سلامت، عادتها یا تاریخچۀ خانوادگی خود بدانند که روی انتظارشان از طول عمر تأثیر بگذارد.
علاوه بر این، دقت پیشبینیها در گروههای مختلف متفاوت بود: زنان و تحصیلکردهها، برخلاف افراد ناسالم، اغلب بیشتر از حد انتظارشان عمر کردند. یکی از دلایل احتمالی این پیشبینیهای نادرست عدد «۸۰» است! بسیاری بهطورِ پیشفرض عدد ۸۰ را انتخاب میکنند، در صورتی که این انتخاب از نظر آماری نادرست است؛ امید به زندگی یک نوزاد با امید به زندگی کسی که به ۷۰ سالگی رسیده متفاوت است؛ فرد ۷۰ ساله خطرهای اولیۀ زندگی را پشت سر گذاشته است.
درنهایت باید بدانیم مسئلۀ پیشبینیِ طول عمر صرفاً یک کنجکاوی علمی نیست؛ پیامدهای مالی مهمی هم دارد. محققان هشدار میدهند که «دستکم گرفتن طول عمر» میتواند باعث شود افراد بودجۀ بازنشستگی خود را نادرست مدیریت کنند، و «بیشازحد تخمین زدن آن» هم میتواند به قناعت غیرضروری یا حتی فقرِ بیدلیل منجر شود. به نظر میرسد اطلاعات شفافتر بر اساس سن و جنسیت میتواند به افراد برای گرفتن تصمیمات مالی بهتر کمک کند.